Hibe Programları

1) TÜBİTAK AR-GE HİBE DESTEKLERİ

  TÜBİTAK Firmaların yeni ürün üretme, mevcut bir ürünü iyileştirme geliştirme, yeni üretim teknolojileri geliştirme çalışmalarına,  proje bazlı olarak geri ödemesiz HİBE şeklinde destek vermektedir. Bu kapsamda KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı ve Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı başlıklı iki program yürürlüktedir.

  KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı ülke sanayinin %98’ini oluşturan KOBİ’leri Ar-Ge projesi yaptırmaya özendirmek için bu firmalar tarafından sunulan 400.000 YTL bütçe ve 18 ay süre ile sınırlı ilk iki projenin geri ödemesiz olarak TÜBİTAK tarafından desteklenmesi amaçlanmıştır.

  Projelere program kapsamında sağlanacak desteklerle KOBİ’lerin, teknoloji ve yenilik kapasitelerinin geliştirilerek daha rekabetçi olmaları, sistematik proje yapabilmeleri, katma değeri yüksek ürün geliştirebilmeleri, kurumsal araştırma teknoloji geliştirme kültürüne sahip olmaları, ulusal ve uluslararası destek programlarında daha etkin yer almaları hedeflenmektedir.

  Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı ile de KOBİ statüsünün dışında kalan Büyük Sanayi Şirketlerinin ve ilk iki projesi KOBİ Ar-Ge Başlangıç Programı ile desteklenen KOBİ’ lerin Ar-Ge nitelikli proje harcamalarının bütçe sınırı olmaksızın %60’a varan oranlarda geri ödemesiz (hibe) olarak desteklenmesi amaçlanmaktadır.

  Destekten yararlanabilecek Ar-Ge projesinin aşağıdaki faaliyet aşamalarından tamamını veya bir kısmını içermesi beklenir:

• Kavram geliştirme,

• teknolojik/teknik ve ekonomik yapılabilirlik etüdü,

• geliştirilen kavramdan tasarıma geçiş sürecinde yer alan laboratuar ve benzeri çalışmalar,

• tasarım, tasarım geliştirme ve tasarım doğrulama çalışmaları,

• prototip üretimi,pilot tesisin kurulması,

• deneme üretimi ve tip testlerinin yapılması,

• Ar-ge projesi kapsamında yer alan makine, ekipman, hammadde, kalıp, yazılım, yayın, analiz, danışmanlık giderleri desteklenmektedir.

2) BÖLGESEL KALKINMA AJANSLARI HİBE DESTEĞİ

   Bölgesel ekonomik kalkınma ve sosyal gelişme alanında yaşanan yapısal dönüşümün ve sürdürülebilir kalkınmanın en önemli kurumları arasında yer alacak olan “kalkınma ajansları” Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) koordinasyonunda kurulmaya ve faaliyete geçmeye başlamıştır. Bölgesel Kalkınma Ajansları, bölgelerinin ekonomik olarak kalkınmasını sağlamak amacıyla STK’ lara ve KOBİ’lere %50 oranında geri ödemesiz hibe desteği vermektedir. Bu destek üretim araçlarının modernizasyonu, kalitesinin geliştirilmesi, personelin eğitilmesi gibi tüm işletmelerin yararlanabileceği geniş bir alandadır. İlk kurulan kalkınma ajansları olan İzmir Kalkınma Ajansı ve Çukurova Kalkınma Ajansı (Adana, Mersin) 2009 yılında ilk HİBE Programlarını yürürlüğe koymuşlardır. Diğer kalkınma ajanslarının da ilerleyen dönemde yeni HİBE programları ile desteklerde bulunacaklardır.

3 )KIRSAL KALKINMA PROGRAMI HİBE DESTEĞİ
   Tarım Bakanlığı tarımsal ve hayvansal ürünlerin işlenmesi, paketlenmesi, depolanması yatırım konularında yeni yatırımlara ve mevcut tesislerin kapasite artırımı çalışmalarına %50 hibe desteği sağlamaktadır. Tarımsal ve hayvansal sanayiyi geliştirmek amacıyla verilen bu hibe desteği ile sıfırdan yeni yatırımlar, mevcut faal olan veya olmayan tesislerin kapasite artırımı  ve teknoloji yenilenmesine yönelik yatırımlar, önceden başlamış yarım kalmış veya kısmen yapılmış yatırımların tamamlanmasına  yönelik  yatırımlar desteklenmektedir.

   Yine aynı program kapsamında olan Makine Ekipman Hibe Programı ile mibzer, balya, silaj, sulama ekipmanları gibi tarla içi ekipmanlar, arıcılık ekipmanları ve süt sağım ünitesi, soğutma tankı gibi hayvancılık ekipmanları ile soğuk hava donanımlı ticari araçların alımlarına yönelik olarak da %50 Hibe desteği sağlanmaktadır.

4) AVRUPA BİRLİĞİ HİBE DESTEKLERİ

   Türkiye Cumhuriyeti’nin Avrupa Birliği’ne üyeliği sürecinde mali iş birliği kapsamında uygulanan ve uygulanacak olan katılım öncesi mali yardım programları bulunmaktadır. Bu AB Mali Yardımları  Avrupa Komisyonu tarafından, diğer aday ülkeler için olduğu gibi, her yıl Türkiye’ye de tahsis edilen hibe nitelikli yardımlardır. Türkiye’ye sunulacak AB mali yardımların temel amacı Türkiye’yi üyelik sonrası yapısal fonların programlaması, yönetimi ve uygulamasına hazırlamak olacaktır. Katılım Öncesi Mali Yardım Aracı (Instrument for Pre-Accession Assistance - IPA) olarak adlandırılan bu sistem çerçevesinde beş bileşen bulunmaktadır. Türkiye Cumhuriyeti bu beş programdan da yararlanabilecektir. Bu beş bileşen Kurumsal Kapasite Gelişimi, Bölgesel ve Sınır Ötesi İş birliği, Bölgesel Kalkınma, İnsan Kaynakları, Kırsal Kalkınmadır.  Beş bileşen kapsamında açılan Hibe Programları ile KOBİ’lere, Sivil Toplum Örgütlerine, Kamu Kurumlarına ve Yerel Yönetimlere proje bazlı olarak %90 dan %50 ye varan oranlarda mali yardımlar bulunmaktadır. Türkiye'ye 2007 – 2010 dönemi için ayrılan miktara bakacak olursak; bu dönemde tüm bileşenler kapsamında Türkiye'ye toplam 2. 256 Milyar Avro mali yardım verilecektir.

a) Bölgesel Kalkınma Bileşeni: Bileşen programlama çalışmaları, Bölgesel Rekabet Edebilirlik Ulaştırma, Çevre Operasyonel Programları çerçevesinde yürütülmektedir.

   Bölgesel Rekabet Edebilirlik Operasyonel Programları ile sanayi altyapısının geliştirilmesi, İş ortamının geliştirilmesine yönelik finansal araçların geliştirilmesi, Ar-GE, yenilikçilik ve bilgi-iletişim teknolojileri, Turizm altyapısı ve Pazarlama faaliyetlerinin geliştirilmesi, Sanayi işgücünün arttırılması ve işletmeler arası işbirliğinin arttırılması, İşletmeler arası bilgi ağları ve kümelenme oluşumlarında farkındalığın sağlanması, Bilgi teknolojileri altyapısının geliştirtmesi ile bilgi ağlarının sağlanması, Yeni girişimcilerin ve kümelenmelerin desteklenmesi v.b konular desteklenmektedir. Programdan Kar amacı gütmeyen Kamu Kurumları, Belediyeler, STK’lar, Meslek Örgütleri, Organize Sanayi Bölgeleri , Teknoloji Geliştirme Merkezleri, Üniversiteler gibi kurumlar faydalanabilir.

   Çevre Operasyonel Programı ile İçme suyu, Atık su, Entegre atık yönetimi sektörlerinde çevre altyapı projeleri finanse edilmektedir. Programdan yalnızca Belediyeler, İl Özel İdareleri Mahalli İdare Birlikleri gibi Kamu kurumları yararlanır.

  Ulaştırma Operasyonel programı ile Demiryolu Karayolu ve Havayolu alt yapısının iyileştirilmesi amaçlanmaktadır.

b) İnsan Kaynakları Bileşeni Kapsamında: Söz konusu bileşen kapsamındaki programlama çalışmaları, İnsan Kaynaklarının Geliştirilmesi Operasyonel Programı başlığı altında yürütülmektedir. Kadın İstihdamının ve Girişimciliğinin Geliştirilmesi, Kız Çocuklarının Okullaştırılması, Genç İstihdamının Geliştirilmesi, Mesleki Teknik Eğitim v.b. gibi konuları içeren projeler desteklenir. STK’lar, meslek örgütleri, Sendikalar, Üniversiteler, Kamu Kurumları programa başvuru yapabilir.

c) Kurumsal Kapasite Gelişimi Bileşeni Kapsamında: AB Müktesebatına uyum ve kurumsal yapılanma, Topluluk Programı ve Ajanslarına Katılım, Hukuk devletinin ve demokratik kurumların güçlendirilmesi, Kamu yönetimi ve ekonomik alandaki reformların desteklenmesi, İnsan Haklarının ve temel özgürlüklerin korunması ve geliştirilmesi, Sivil toplumun geliştirilmesi ile ilgili projeler öncelikli olarak finanse edilecektir. 

d) Bölgesel ve Sınır Ötesi İş Birliği Bileşeni Kapsamında: Ekonomik faaliyetleri canlandırıcı küçük ölçekli altyapı (çevre, turizm gibi alanlarda, sınır ötesi sosyal ve kültürel bağların kuvvetlendirilmesi, Ortak ekonomik ve çevresel planlamayı destekleyen teknik yardım hizmetlerinin sağlanması ile ilgili projeler öncelikli olarak finanse edilecektir. 
 
e) Kırsal kalkınma Bileşeni Kapsamında : Tarımsal işletmelerinin yeniden yapılandırılması ve yenilenmesi, Tarımsal ürünlerin işlenmesi ve pazarlanması, Kırsal altyapı, Kırsal ekonominin çeşitlendirilmesi, Üretici grupları, Çevre dostu üretim metotları v.b. konular desteklenir.

5) DIŞ TİCARET MÜSTEŞARLIĞI İHRACAT DESTEKLERİ

  Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatın geliştirilmesi ve teşvik edilmesi amacıyla çeşitli desteklerde bulunmaktadır. Bu destekler Pazar araştırması, Yurt Dışı Seyahatler, Yurt Dışında Ofis Mağaza Açma İşletme, Marka Tanıtım Amaçlı Reklam Faaliyetleri, gibi konuları kapsamaktadır.

- Pazar Araştırması Amaçlı Yurt Dışı Seyahatler:

  Pazar Araştırması amaçlı yurt dışı seyahatlere 10.000 ABD Doları kadar %70 oranında destek verilmektedir. Bu kapsamda ulaşım ve konaklama giderleri desteklenmektedir.

-Yurt Dışında Açılacak Olan Mağazaların Desteklenmesi:

  Sınai/Ticari veya yazılım şirketlerinin veya bu şirketlerin yurt dışında faaliyet gösteren şirket/şubeleri tarafından yurt dışında Mağaza açılması halinde; mağazanın demirbaş ve dekorasyon giderleri, %50 oranında ve en fazla 40.000 ABD Doları olarak desteklenir. Mağazanın kira giderleri %50 oranında ve yıllık en fazla 80.000 ABD Doları olarak desteklenir.
 
   Ticari Şirketler veya bu şirketlerin yurt dışında faaliyet gösteren şirket/şubeleri tarafından yurt dışında Mağaza açılması halinde ; mağazanın demirbaş ve dekorasyon giderleri, %50 oranında ve en fazla 30.000 ABD Doları olarak desteklenir. Mağazanın kira giderleri %50 oranında ve yıllık en fazla 60.000 ABD Doları olarak desteklenir.

- Yurt Dışında Açılacak Olan Ofis ve Showroomların desteklenmesi

    Sınai/Ticari veya yazılım şirketlerinin veya bu şirketlerin yurt dışında faaliyet gösteren şirket/şubeleri tarafından yurt dışında Ofis / Showroom açılması halinde; Ofis ve Showroomun Demirbaş ve dekorasyon giderleri, %50 oranında ve en fazla 25.000 ABD Doları olarak desteklenir Ofis ve Showroomun kira giderleri %50 oranında ve yıllık en fazla 50.000 ABD Doları olarak desteklenir.

   Ticari Şirketler veya bu şirketlerin yurt dışında faaliyet gösteren şirket/şubeleri tarafından yurt dışında Ofis / Showroom açılması halinde ; Ofis ve Showroomun demirbaş ve dekorasyon giderleri, %50 oranında ve en fazla 20.000 ABD Doları olarak desteklenir. Ofis ve Showroomun kira giderleri %50 oranında ve yıllık en fazla 40.000 ABD Doları olarak desteklenir.

- Yurt Dışında Açılacak Depoların  Desteklenmesi:

  Sınai/Ticari veya yazılım şirketlerinin veya bu şirketlerin yurt dışında faaliyet gösteren şirket/şubeleri tarafından yurt dışında Depo açılması halinde; Depo Demirbaş ve dekorasyon giderleri, %50 oranında ve en fazla 25.000 ABD Doları olarak desteklenir Deponun kira giderleri %50 oranında ve yıllık en fazla 50.000 ABD Doları olarak desteklenir.
 
   Ticari Şirketler veya bu şirketlerin yurt dışında faaliyet gösteren şirket/şubeleri tarafından yurt dışında Depo açılması halinde ; Deponun demirbaş ve dekorasyon giderleri, %50 oranında ve en fazla 20.000 ABD Doları olarak desteklenir. Deponun kira giderleri %50 oranında ve yıllık en fazla 40.000 ABD Doları olarak desteklenir.

-Yurt Dışı Tanıtım ve Reklam Faaliyetlerinin Desteklenmesi:

a)Yurtdışı birimi bulunan;
  Yurtiçi marka tescil belgesine sahip şirketlerin ürünleriyle ilgili olarak yurtdışında gerçekleştireceği reklam, tanıtım ve pazarlama giderleri, % 50 oranında ve yıllık en fazla 150.000 ABD Doları, olarak desteklenir.

  Yurtiçi marka tescil belgesi bulunmayan şirketlerin Türk ürünleriyle ilgili olarak yurtdışında gerçekleştireceği reklam, tanıtım ve pazarlama giderleri, % 50 oranında ve yıllık en fazla 75.000 ABD Doları,desteklenir.

b)Yurt dışı birimi bulunmayan;Ancak yurtiçi ve tanıtım yapacağı ülkede marka tescil belgesine sahip şirketlerin ürünleriyle ilgili olarak yurtdışında gerçekleştireceği reklam, tanıtım ve pazarlama giderleri, % 50 oranında ve yıllık en fazla 50.000 ABD Doları desteklenir.

-Yurt Dışı Marka Tescil Faaliyetlerinin Desteklenmesi:

   Şirketlerin yurtiçi marka tescil belgesine sahip oldukları markalarının yurtdışında tescili ve korunmasına ilişkin giderleri, % 50 oranında ve yıllık en fazla 20.000 ABD Doları desteklenir.